DD13 Kalite Sac Nedir? Endüstriyel Bir Perspektif

DD13 Kalite sac, dünya genelinde kabul görmüş EN 10111 standardına göre üretilen, düşük karbonlu ve yüksek süneklik özelliğine sahip bir çelik türüdür. Bu malzeme, otomotivden beyaz eşyaya kadar pek çok sektörün temel ham maddesini oluşturur. Standart siyah saclardan (S235JR/ST37) temel farkı, üretim aşamasında uygulanan asitleme (pickling) işlemi ve kimyasal yapısındaki düşük safsızlık oranlarıdır.

Literatürde HRP (Hot Rolled Pickled) olarak da adlandırılan bu ürünler, sıcak haddeleme sonrasında yüzeyde oluşan oksit tabakasının (tufal) hidroklorik asit havuzlarında temizlenmesiyle elde edilir. Bu temizleme süreci, DD13 Kalite sac yüzeyinin gümüşsü gri bir parlaklığa kavuşmasını ve lazer kesim gibi hassas işlemler için ideal pürüzsüzlüğe ulaşmasını sağlar.

Şekil 1: DD13 Kalite sacın asitleme işlemi sonrası pürüzsüz yüzey yapısı.

Derin Çekme (Deep Drawing) Kapasitesi

DD serisi çelikler (DD11, DD12, DD13, DD14), şekil verilebilirlik seviyelerine göre sınıflandırılır. Rakam büyüdükçe sacın esneme ve derin form alma kabiliyeti artar. DD13 Kalite sac, “derin çekme” sınıfında yer alarak, pres altında metalin yırtılmadan veya lokal olarak incelmeden karmaşık geometrik formlara girmesine olanak tanır. Bu özelliği, onu özellikle yakıt depoları, mutfak gereçleri ve otomotiv şasileri gibi derinlikli parçaların üretiminde alternatifsiz kılar.

Teknik Standartlar ve Kimyasal Analiz

Mühendislik projelerinde malzeme seçimi yapılırken DD13 Kalite sac tercih edilmesinin temel sebebi, mekanik değerlerinin öngörülebilir olmasıdır. Malzemenin karbon (C) oranı genellikle %0.12’nin altında, mangan (Mn) oranı ise %0.60 civarındadır. Bu düşük karbon yapısı, kaynak kabiliyetini de en üst düzeye çıkarır.

DD13 Kalite sac ürünlerinin yerli üretimdeki tam karşılığı Erdemir 6224 kalitesidir. Proje şartnamelerinde sıklıkla karşımıza çıkan bu kalite numarası, aslında malzemenin kimyasal ve mekanik testlerden başarıyla geçtiğinin bir tescilidir. Ürünlerin mekanik özelliklerini tam olarak anlamak için teknik şartname tablosunu inceleyebilirsiniz.

Şekil 2: Stoklarda hazır bekleyen DD13 Kalite HRP rulo saclar.

2026 Güncel DD13 Sac Fiyat Analizi

Demir-çelik piyasasında DD13 Kalite sac fiyatlandırması yapılırken baz alınan temel kriter “ton başına fiyat” olsa da, son yıllarda plaka bazlı perakende satışlar da artış göstermiştir. 2026 yılı başı itibarıyla döviz kurlarındaki hareketlilik ve global hurda/cevher fiyatları, DD13 kalitesini ton başına yaklaşık 34.000 TL ile 36.500 TL bandına taşımıştır.

HRP sacların fiyatı, standart siyah saclara göre her zaman bir adım öndedir. Bunun sebebi, malzemenin geçtiği asitleme hattının işletme maliyeti ve kullanılan kimyasal sarf malzemeleridir. Ancak, lazer kesim firesinin azalması ve boya öncesi hazırlık maliyetinin düşmesi, bu fiyat farkını üretim aşamasında kompanse eder.

Ağırlık ve Maliyet Hesaplama Aracı

Projenizde kullanacağınız DD13 Kalite sac miktarını ve maliyetini öngörmek için aşağıdaki hesaplayıcıyı kullanabilirsiniz. Unutmayın, metal yoğunluğu sabit olarak 7.85 g/cm³ kabul edilmektedir.

Kullanım Alanları ve Kalınlık Seçimi

Hangi kalınlıkta hangi malzemenin kullanılacağı, tasarımın mukavemet ve ağırlık dengesine bağlıdır. DD13 Kalite sac geniş bir yelpazede hizmet verir.

Şekil 3: Kalınlık segmentlerine göre DD13 sacın uygulama alanları.

3mm DD13 Sac: İnce İşçilik ve Estetik

3mm kalınlık, özellikle lazer kesim parça üretiminde “altın orta” noktadır. Lazer ışını bu kalınlıktaki HRP saca çok temiz nüfuz eder ve çapak bırakmaz. Mobilya iskeletleri, raf sistemleri ve estetik büküm gerektiren dekoratif metal ürünlerde 3mm DD13 Kalite sac rakipsizdir.

6mm DD13 Sac: Mukavemetin Esneklikle Buluşması

Kalınlık arttıkça metalin bükülmesi zorlaşır ve büküm noktalarında mikro çatlaklar oluşma riski doğar. Ancak 6mm DD13 Kalite sac, sahip olduğu yüksek kopma uzaması sayesinde bu çatlaklara karşı dirençlidir. Ağır vasıta jantları, iş makinesi kabinleri ve yüksek basınçlı olmayan tankların üretiminde bu kalınlık tercih edilir.

DD13 ve Muadil Kalite Karşılaştırmaları

Piyasada DD13 Kalite sac satın alırken karşınıza çıkabilecek diğer kalitelerle farkları bilmek, hatalı satın almanın önüne geçer. Malzeme seçimi yaparken şu üç temel farka dikkat edilmelidir:

Şekil 4: DD13’ün diğer asitli sac kaliteleriyle olan teknik kıyaslaması.

• DD11 ve DD12 Farkı: Bu kaliteler de asitli/HRP olabilir ancak şekillendirme kabiliyetleri daha düşüktür. Sadece hafif bükümler yapılacaksa DD11 maliyet avantajı sağlayabilir.
• S235JR (ST37) Farkı: Siyah sac olan S235JR, yapısal dayanıklılık odaklıdır. Eğer lazer kesim yapacaksanız veya pürüzsüz bir boya yüzeyi istiyorsanız, siyah sactan kaçınmalı ve DD13 Kalite sac tercih etmelisiniz.
• Korozyon Direnci: Tüm HRP saclar asitli olduğu için çıplak metaldir ve havayla temas ettiğinde hızla paslanır. Stoklardaki HRP saclar koruyucu yağ ile yağlanmış olarak gelir. İmalat sonrası boya veya galveniz kaplama yapılması zorunludur.

HRP Sac Alırken Dikkat Edilmesi Gerekenler

Satın alma aşamasında sadece fiyata odaklanmak, üretimde büyük zararlara yol açabilir. DD13 Kalite sac alırken şu maddeleri kontrol listesine eklemelisiniz:

1. Yüzey Yağlılığı: Sacın paslanmasını önlemek için ideal oranda (ne çok az ne çok fazla) yağlanmış olması gerekir.
2. Dalgalanma ve Kenar Çapağı: Rulo açma sırasında sacın düzgün doğrultulmuş olması, lazer kesim kafasının çarpmaması için kritiktir.
3. Sertifika Sorgulama: Malzemenin gerçekten DD13/6224 kalitesinde olduğunu kanıtlayan analiz sertifikası mutlaka istenmelidir.